Hoe komt het dat we ons zo gemakkelijk in de valkuil van chronische stress lopen? Waarom grijpen we niet in en veranderen ons leven zodat we weer in balans komen?

Drie factoren die hierin een rol kunnen spelen:

1. Het sneeuwbaleffect:  Van het één komt het ander

De ene negatieve verandering creëert nog meer negatieve veranderingen. Voorbeeld: iemand raakt geblesseerd, daardoor kan hij niet meer hardlopen wat zijn belangrijkste ontspanner was. Hierdoor raakt hij thuis meer geïrriteerd  op zijn partner. Hij gaat meer drinken om toch te ontspannen. Door drank en ruzietjes gaat zijn kwaliteit van slaap naar beneden. Doordat hij wat vermoeider is hij staat hij later op. Dit heeft als gevolg dat hij in de ochtend meer gestrest is en ook zo op werk aankomt. Op zijn werk heeft hij het idee dat hij achter de feiten aanloopt en het managen van zijn tijd lukt minder goed. Hij gaat meer overwerken wat na werk weer leidt tot ruzietjes thuis met partner etc.

De ene negatieve verandering creëert nog meer negatieve veranderingen.

2. Normaliseren van klachten

Zo komen we bij het volgende. We hebben de neiging om excuses te vinden waardoor we niet iets hoeven te veranderen. Een aantal voorbeelden:

  • Je bent twee dagen misselijk. Je gedachte is: ‘ik heb iets verkeerd gegeten, dat gaat wel weer over’. Een andere gedachte zou kunnen zijn: ‘ben ik ergens gestrest over’.
  • Je hebt al twee weken moeite met je concentratie vasthouden. Je gedachte is: ‘ik ben al met mijn hoofd bij de vakantie’. Wat ook een verklaring zou kunnen zijn, is dat je te gestrest bent.
  • Je krijgt een opmerking van iemand die zegt: ‘Wat doe je onrustig, zit eens stil’. Je zegt: ‘ik zit nooit stil, dat heb ik nooit gekund’. Je zou ook kunnen denken: misschien ben ik nog onrustiger dan normaal vanwege mijn drukke agenda en die deadlines volgende week?’

Kortom, we hebben vaak de neiging stresssignalen als normaal weg te zetten en ze niet serieus te nemen waardoor je er ook niks aan hoeft te doen behalve wachten tot het over gaat.  Hierdoor wordt het eenvoudig op lange duur over je eigen grenzen te gaan.

3. Verlaagd lichaamsbewustzijn

Een van de gevolgen van gestrest zijn is dat je minder in staat bent om goed te voelen wat er gaande is in je lichaam. Als je chronisch gestrest ben, voel je dus chronisch minder. En wanneer wil je juist dat je je lichaamssignalen serieus neemt? Je snapt het waarschijnlijk al.

Door chronisch gestrest te zijn, verdwijnt één van onze meest handige vaardigheden om onszelf in balans te houden:  In staat zijn om je lichamelijke signalen op te merken.  En hoe langer je gestrest bent, hoe moeilijker het wordt.

Door chronisch gestrest te zijn, verdwijnt een van onze meest handige vaardigheden om onszelf in balans te houden

Ontspannen doe je zo

Hoe langer je uit balans bent, hoe moeilijker het wordt om jezelf te corrigeren. Dus wees er snel bij, laat stress niet te lang vat op je krijgen! Drie adviezen die kunnen helpen beter in balans te krijgen:

Tip 1: Zorg voor ontspanning door de dag heen

Vroeger zei de huisarts tegen je als je te gestresst was: ‘Ga op vakantie, dit is goed voor je’. Daarna zei de huisarts: ‘Ga sporten’. Nu zeggen we : ‘Zorg ervoor dat je iedere dag door de dag heen ontspannende momenten inplant, hoe kort ze ook zijn’.

Deze minipauzes lijken dus steeds waardevoller te worden om ons dagelijks in balans te houden. Hierdoor kom je minder gestrest de dag door en blijf je beter in staat om te voelen wat er gaande is. Bespreek eens met je team wat je zou kunnen doen aan minipauzes!

Tip 2: Check of het écht ontspannend is wat je doet

Je kan in theorie iets ontspannends gaan doen, maar dat kan in de praktijk anders uitpakken.  Je gaat naar een verjaardag waar het veel drukker is dan je dacht of je gaat leuk voor vrienden koken maar staat met tijdnood gestrest in de keuken omdat er iets anders tussendoor kwam.

Iets is ontspannend als we fysiek en mentaal tot rust komen. Dan krijgen we letterlijk de ruimte om te herstellen. Door kritisch te zijn op je ontspannen activiteiten en jezelf de vraag te stellen of het écht ontspannend is wat je gaat doen, kan je de kwaliteit van je ontspannende momenten vergroten waardoor je meer baat hebt bij je ontspanning.

Niet alleen de kwantiteit van ontspanning is belangrijk, maar ook de kwaliteit. Stel jezelf eens de vraag of de pauzes die je neemt op je werk écht pauzes zijn, of ben je nog aan het bellen of alvast de problemen aan het oplossen die na je pauze gaan komen­?

Tip 3: Diversiteit in ontspanning

Stel je hebt alleen hardlopen als ontspannende activiteit in je leven. En nu raak je geblesseerd. Je bent niet meer in staat jezelf in balans te houden, je mogelijkheden om te ontspannen zijn (tijdelijk) niet meer in te zetten,  wat op lange termijn voor problemen zal zorgen.

Het is dus handig om meerdere mogelijkheden te hebben om te ontspannen door bijvoorbeeld sporten, hobby’s of sociale activiteiten, waardoor je niet te kwetsbaar bent als iets voor een periode niet meer kan.

Succes!